Co to jest populizm? Jacy politycy są populistami

Największe zagrożenie dla demokracji pochodzi z jej przestrzeni. - Niebezpieczeństwem jest populizm; zdegradowana forma demokracji, która to obiecuje spełnienie jej najistotniejszych ideałów ("niech rządzą ludzie") - przestrzega Jan-Werner Müller, niemiecki historyk i politolog w książce "Co to jest populizm? ". Przypomina jednak, że populizm można zatrzymać.

Müller dostrzega, że populistę można zidentyfikować po tym, że przeciwstawia "lud" lub "naród" skorumpowanej i interesownej elicie "establishmentowi".

Nie każdy aczkolwiek, kto krytykuje możnych tegoż świata, jest populistą. Naszym, co naprawdę wyróżnia populistę, jest jego bądź jej roszczenie do wyłącznego reprezentowania prawdziwego narodu.

Dlatego mianem populistów powszechnie nazywa się Donalda Trumpa, Marine Le Pen, Geerta Wildersa, greckę Syrizę, hiszpański Podemos, polskie Prawo i Uczciwość.

Prawo i Prawdomówność Jarosława Kaczyńskiego w wyborach z jesieni 2015 roku ukazywało swą umiarkowaną buzię, by okazać się partią w pełni populistyczną i pójść ścieżką Orbana tuż po tym, jak przywabiła większość.

Müller dodaje:

Ubiegając się na temat stanowiska, populiści ukazują swych politycznych konkurentów jako niemoralną, skorumpowaną elitę; kiedy natomiast już rządzą, odmawiają uznania jakiejkolwiek opozycji za prawomocną.

(... ) Najprościej mówiąc, populiści nie głoszą "99 procent to my". Sugerują raczej, że "my to 100 proc. "

Populiści chcą być wyłącznymi reprezentantami narodu

Podkreśla, że krytyczny stosunek do elit to "konieczny, ale niewystarczający wymóg, by zostać zakwalifikowanym jak populista". Müller wymienia trzy cechy charakterystyczne dla populistycznych rządów:

Próby przejęcia aparatu państwa, korupcja i "masowy klientelizm" (przehandlowywanie koszyści materialnych bądź przysług biurokratycznych w zamian za polityczne poparcie obywateli, którzy są "klientami" populistów) oraz systematyczne wysiłki na rzecz stłamszenia społeczeństwa obywatelskiego.

Zdaniem politologa, podobnie czyni mnóstwo polityków autorytarnych, jednak to, co odróżnia populistów, to uzasadnienie ich postępowania twierdzeniem, że są "wyłącznymi reprezentantami narodu". Głównym zagrożeniem, wynikającym z populizmu, jest podług Müllera fakt, że mówiący demokratycznym językiem populiści kierują politykę w formie rażąco antydemokratycznej.

Foto: Wydawnictwo Krytyki Politycznej / towary prasowe



CD Projekt wart jest 10 mld zł. Rekordowa weryfikacja twórcy Wiedźmina

Związane z

Kategoria

Aktualności